W tekście wstępnym Sławomir Iwasiów (reaktor naczelny) i Grzegorz Sadłowski (redaktor prowadzący) podkreślają, że refleksja na temat kształcenia zawodowego jest w nie mniejszym stopniu istotna z punktu widzenia pracy w szkołach, przede wszystkim w perspektywie starzejącej się kadry pedagogicznej, wakatów czy wciąż zbyt niskich wynagrodzeń w oświacie. „Specjaliści dowodzą, że do 2050 roku część znanych do tej pory zawodów zniknie, ale pojawi się wcale nie mniej nowych profesji. Jak będziemy pracowali w przyszłości i jak do nowych zawodów przygotować siebie i innych, nauczycielki i nauczycieli doskonalących swoje kompetencje oraz uczennice i uczniów, którzy stoją u progu dorosłości?” – pytają redaktorzy.
W głównym wywiadzie numeru Anna Stadnik-Wójtowicz i Katarzyna Radzikowska, autorki wydanej w wolnym dostępie publikacji Storytelling w doradztwie zawodowym. Praca z uczniami i uczennicami ze zróżnicowanymi potrzebami edukacyjnymi (IBE, Warszawa 2025), mówią o potrzebie kształtowania ścieżek zawodowych młodzieży, niezależnie od etapu kształcenia czy posiadanych predyspozycji. Kluczem do skutecznej edukacji zawodowej jest storytelling, czyli sztuka narracji, przybliżająca daną problematykę, oswajająca nawet z trudnym tematem, inspirująca do działania. „Jedną z metod storytellingowych, która pomaga młodym osobom wyobrazić sobie siebie na rynku pracy, jest tak zwana żywa biblioteka. Polega to na dawaniu zadania przeprowadzenia wywiadów z przedstawicielami określonych zawodów. Chodzi o to, aby dotarli oni do tych osób i zadali im pytania dotyczące blasków i cieni danego zajęcia” – stwierdza w rozmowie Anna Stadnik-Wójtowicz (Storytelling jako narzędzie sprawczości w doradztwie zawodowym).
Do interesujących wniosków dochodzi także dr hab. Agnieszka Kołodziej-Durnaś z Instytutu Socjologii, profesorka Uniwersytetu Szczecińskiego, która w artykule Świat przyszłości, świat pracy? rozważa związki między definicją pracy a perspektywami cywilizacyjnego postępu. Badaczka konkluduje, że oddziaływanie pracy, wobec postępującej technicyzacji i cyfryzacji gospodarki, opiera się na kategoriach wydawałoby się tradycyjnych, to znaczy związanych z jednej strony ze sprawnością fizyczną, umiejętnościami manualnymi, mobilnością, a z drugiej strony z wpisaną w ludzkie DNA potrzebą realizowania określonych zadań w zespole. To ważne, ponieważ w ten sposób człowiek pracował jeszcze w czasach, gdy nie istniało pojęcie „pracy”, a tak czy inaczej rozumiane przetrwanie zależało od współdziałania. Czy zatem praca (w) przyszłości będzie polegała na szukaniu równowagi między tradycją a postępem; między twardymi umiejętnościami a tak zwanymi kompetencjami miękkimi?
Warto przypomnieć, że zarówno nowe, jak i archiwalne numery „Refleksji” są dostępne w wersji cyfrowej i można je pobrać ze strony: refleksje.zcdn.edu.pl. Natomiast po najnowsze wydania papierowe należy się zgłaszać do siedziby Zachodniopomorskiego Centrum Doskonalenia Nauczycieli.
Życzymy pożytecznej lektury!
